CUMHURİYETİN KURULUŞUNDAKİ İLK MECLİSİ MEBUSAN MİLLET VEKİLLERİNDEN BİTLİS SEYYİDLERİNDEN ZEYDİ AİLESİNDEN ZÜLFİKARZADE SEYYİD DERVİŞ SEFUNÇ EFENDİ;

0
269

Sedat IŞIK
Derviş Bey (Sefünç) (1880-1934)
( Türk Siyasetçi )
Derviş Bey, 1880 yılında Bitlis’te doğdu. Derviş Bey’in doğum tarihi hakkında çeşitli kayıtlar
mevcuttur. Emekli Sandığı Arşivi’nde Derviş Bey’e ait emeklilik sicil dosyasına rastlanmadığından
eşi Naciye Sefünç’e ait emeklilik sicil dosyasından faydalanılmıştır. Bu emeklilik sicil
dosyasındaki nüfus kayıt örneğinde doğum tarihi (Rumi 1292), aynı emekli sicil dosyasında maaş
tahsisine ait tahkiki hüviyet ilmuhaberinde (Rumi 1298) diye geçmektedir. TBMM Arşivi’ndeki
Milletvekili Özlük Dosyası’nda ise (Rumi 1296) geçmektedir. Şehrin ileri gelenlerinden
Zülfikârzade Faris’in oğlu olup annesi Yadigâr Hanım’dır. İlköğrenimini mahalle okulunda
tamamladı.
Derviş Bey, geniş bir araziye sahip bir ailenin evladı olarak tarım ve hayvancılığın yanında ticaretle
de meşgul olmuştur. Bir ara Dulran (Narlıdere) Bucak Müdürlüğünü de üstlenmiştir. Derviş Bey, bir
zaman İttihat Terakki Murahhaslığı görevini de ifa etmiştir. Bunların yanı sıra Birinci Dünya
Savaşı’nda teşkil ettiği 400 kişilik bir milis grubunun başında olarak Van Cephesi’nde düşmanla
çarpışmıştır. Bitlis- Diyarbakır yolu üzerinde güvenliği sağlamak için kır serdarlığı (muhafızlık)
yaptı. Erzurum Kongresi’ne Bitlis temsilcileri refakatinde katıldı. Derviş Bey’in tek başına sunmuş
olduğu bir takrir veya kanun teklifi olmayıp diğer Bitlis milletvekilleri ile beraber Meclise takrirler
ve teklifler sunmuştur.
Derviş Bey, TBMM’nin I. Dönemi için 3 Nisan 1920’de yapılan seçimde 47 oy alarak Bitlis’ten
milletvekili seçilmiştir. Meclisin 8 Temmuz 1920 tarihli 30. Oturumu’nda seçim mazbatası
okunmuştur. 13 Kasım 1920’de yasama görevine başlamış, Mecliste Tasarı Komisyonunda
çalışmıştır. Ayrıca Mecliste Beşinci Şubede bulunmuştur.
Derviş Bey, Birinci Dönem TBMM’den sonra 1923’te yapılan İkinci Dönem TBMM için de Bitlis’ten
milletvekili adayı olmuş, ancak Resul Sıdkı Bey’in daha fazla oy almasıyla Derviş Bey
seçilememiştir. Reisicumhur Gazi Mustafa Kemal Paşa’nın tensibiyle 11 Mart 1925 (11 Mart
1341) yılında Sason Kaymakamı Hamdi Bey’in azledilmesiyle yerine tayin olunmuştur. Sason, o
sıralar Muş vilayetine bağlı bir kaza idi. Günümüzde ise Batman iline bağlı bir ilçedir. Derviş Bey,
Sason Kaymakamlığı görevini yürüttüğü sıralarda Hazo nahiyesinde çıkan isyanı bastırmak için
Liva Kumandanı Reşit Bey’e yardım ederek iki bin yeni silah, bir bölük askeri toplayıp
Diyarbakır’daki Yedinci Kolordu’ya göndererek Nazmi Paşa’nın takdirini aldığı, 1932 yılında
Cumhuriyet Halk Fırkası Umumi Kâtipliğine gönderdiği bir yazıdan anlaşılmaktadır. Sason
Kaymakamlığı görevinde yaklaşık olarak bir yıl çalıştıktan sonra Derviş Bey, bu görevde yetersiz
görülmüş ve yine Gazi Mustafa Kemal’in tensibiyle 31 Mart 1926 tarihinde azledilmiştir.
Kaymakamlık görevinin sona ermesiyle uzun süre çalışmayan Derviş Bey, o sıralar Ankara’da
ikamet ediyordu. Ailesiyle beraber yaşayan Derviş Bey, geçim sıkıntısından dolayı Cumhuriyet
Halk Fırkasına 29.12.1932 tarihinde gönderdiği bir yazı ile iş talebinde bulunmuştur. Ancak
talebine olumlu yanıt verilmemiştir. Bir süre Diyarbakır’daki Umumi Müfettişlikte görevlendirildi.
1934 yılı başında hastalanması üzerine görevden ayrılarak Bitlis’e dönen Derviş Bey, 20 Temmuz
1934’te Bitlis’te vefat etmiştir. Derviş Bey evli olup 3 çocuk babası idi. Ailesi sonradan (SEFÜNÇ)
soyadını almıştır. Ancak Türk Parlamento Tarihi’nde Derviş Bey’in 5 Çocuk sahibi olduğu
yazmaktadır. Derviş Bey’in eşi Naciye Sefünç’ün emeklilik maaşı almak için başvuru dilekçesinde
verdiği nüfus kayıt örneğinde 3 çocuk sahibi olduğu yazmaktadır.

Kaynakça
Sedat IŞIK, “Derviş Bey (Sefünç) (1880-1934)”, Atatürk Ansiklopedisi, https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/detay/1540/DervişBey(Sefünç)_(1880-1934) (3/15/2026).